|
Diagnose f ezmûn f, pêşzan f,
derzan m
diagonal adj kuşanrêz,
xeçerêz, navexet, navehêl
Diagonale f kuşanrêz
m,
xeçeben m
Dialekt
n zarav f, zardev m,
devok m, şêwziman f
Dialektik f danbirin f, gaşe f,
danistan f
Dialog
m wutuwêj m, hevpeyvîn f, dupeyvîn
f, duaxavîn f
Dialogfenster n
Diamant n elmas m,
almas m, diyamand m
Diät f
parêzî
m, xwerina bê dihn û şîrînî
dich
pp ê te, ê tû, te re
dicht
adj siq,
diqiz, çirr, kunbirr, lepall
Dichten vtr
dichten
vtr siqandin, siqkirin, diqizandin, kunbirrkirin;
(Prosa) hellbestandin, helbestnivîsandin; honînewey honrawe
Dichter
m helbestvan, hellbestmend m,
şa’ir m
Dichtung f
dick
adj qelew, talih,
talî, qaling; xest, turt; estur
Dickdarm m ri’vkê qaling,
rivikên talî, rêxûlley estur
Dicke
f qelewî f, qalingî
f, taliyî f; xestetî f
Dickkopf m serreq m, serhişk
m, kelereq m, qafqaling m
die ; die Welt; die Zeit
Dieb
m diz m, dizz m, dizak m,
dizo m
Diebstahl m dizeyî f,
dizzyetî f, dizkarî f, dizîn
f
diejenigen
Diele
f rewge m, rowgeh m,
texterru m, gehdûk m
dienen
vitr xizmetdan, xizmetkirin, berdestîkirin, karbokirin
Diener
m xizmetçî m, boker m, xizmetvan m,
berdestkar m, pêyaw m, rêncber m,
berdestî m
Dienst
m xizmetî f, bokarî f, kar m,
berdestkarî f
Dienstag m sêşem f,
sêşemme f
Dienstags adv
Dienstleistung f
dies
diese dp
singular hev, heva, ev, eva, va; em,
ema; în, îna;
diese dp plural evan, evna, hevan, hevana,
hevna, vana; în, ema, emana, emna
dieselbe
dieselben
diesem
diesen
dieser dp singular hev, hevê, vê, evê; em, emê; în
dieses dp singular hev, hevî, vî, vayî;
em, în
diesjährig
diesmal evcar, hevcar, vacar, încar, emcar
Differenz f cûdahî
f, ciyawazî f, jevçûyî f, berevmayî
f
digital adj
Diktat
n rênûs m,
danûs m;
dafêrman f
Diktator m
Diktatur f
diktieren vtr danûsîn, danivîsandin, rênûsîn
Dilemma n
Dill
m şuwît m
Dimension f
Diner
n (Mittagsessen) xwerina nîvrojê, nanê nîro, ferevîn
f, ferawîn f
Ding
n tişt m,
şit m; hîn m, herame m
Diplomat m diplomat m,
diplomand m, diplomas
m
diplomatisch adj
dir (pp
dat) te, tu; (pp gen) te, tu ; ich tue dir nichts ez
te tişt nakim
direkt
adj yekser, dirêkde, dirêk, rastexwe, duxrih ; aşkere
Direktheit f yekserî f, dirêkdeyî
f, duxriyîbûn
f ; aşkerî f
Direktor m darêkdar m, dirêkdar m,
berêwber m, mudîr m, pêşvedar
m
Dirigent m
dirigieren vtr serbeşitîkirin, serkişandin, serlivandin
Diskriminieren vtr
Diskriminierung f
Diskussion f hevpeyvîn f,
hevxavîn f, hevbêjîn f,
lêdiwan f, giftugo m
diskutieren vitr hevpeyvîn, hevbêjîn, danistan , axaftin
Disposition f
Disput
n (Kampf) gaşe
m; der Disput gaşekar
m
Distanz f dûrî f,
dûrahî f, navberî f; aus Distanz
ji dûrî ve; mit Distanz bi dûrî
distanzieren vref xwe dûrxistin, xwe bidûrxistin; xwe vekişandin
distanziert adj
Disziplin f rêkupêkî f, rêhbazî
f
divers
Dividende f
dividieren vtr dabeşkirin, dabeşandin
Division f dabeşî f; (Militär)
kert m
doch arê wena, belê, erê, alê
Doktor
m doktor m, toxtir m,
tixtir m, bijişk m
Dokument n bellge m, berg m,
wesîqe m
Dokumentation f
Dokumentieren vtr
Dokumentiert adj
Dolch
m xencer m
Dollar m $
dolmetschen vtr wergêrandin, wergernadin, tercûmekirin
Dolmetscher m wergêr m, tercûman
m
Dom m
dom m, kinêskê
mezin û bilind, killêsekî gewre
Domination
f
dominieren
vtr
dominiert adj
Donner
m girrme m,
hewregirme m, gumgume m
donnern
vitr girrmedan, girmekirin
Donnerstag m pêncşem f,
pêncşêmme
donnerstags
Doppel
n dupel m, dupêl m, ducar m,
cot m
doppelseitig adj dual, herdual, dula, duberî, herduberî, durûpelî
doppelt
adj duqat, ducar, cot
Dorf
n gund m, dê m; awayî f
Dörfler
m gundî m, gundîvan
m
Dorn
m çiqir m,
çiqil m, hêstirî m
dort
adv wir, li wir, ewê, le wê
dorthin wir de, wir ve, bo ewê
dortig
Dose f qatîk m, qutîk m,
qutû m, têker m
Dosenöffner m kilîtê qutîkê, hellçirrê qutû
dotieren
dotiert adj
Dozent
m hostad m, mamoste m,
berhostad m, dozmend m
dozieren vitr dersdan, derisandin, dozdan, zanedan
Dr. (Doktor) doktor m
Drache
f dirax m, diraq m, hejdîha m,
kulare m
Draht
m têl
m, tel, wayer m, ben m,
nex m
Drama n drama m, rûdawêkî dilltezîn,
daraman
dramatisch
adj dilltezan,
diltezîn, xemgîn, dramayî, daramanî
dran
drängen
vtr têvedan, dirrpêdan
drastisch adj
drauf s. darauf
draussen adv derva, derve,, li derva, li derve, le derewe, derve de
Dreck
m gemar m, pîsî f, pintî f,
qir m, qirêj m
dreckig
adj pîs, gemar, pintî
Drehachse f badtewre m,
tewerey xulandinewe
Drehbewegung f badanî
f, liva badanê,
xulandinewe, surrxweardin
Drehbuch n
drehen
vtr badan, gerandin, surrdan, xulandinewe; (Zigarette)
pêçandin; (Film) badan, kişandin, çêkirin;
vitr gerîn, badan
Drehung
f badan f, levbadan f, levgeran
f; (Film) badan f, kişandin f
drei (Zahl) sê, sisê, sisih
Dreieck
n sêkuşe m, sêguşe m, sêqonc
m
dreieckig adj sêkuşî, sêqoncî
dreieinhalb
dreifach sêcar, sêqat, sêbar, sêhewende
dreihundert sêsed
dreimal
Dreirad
n sêrad m, sêtare m, sêpêçke
m
dreissig sî, sih
dreissigste m sîwemî
dreissigstens sîwemîn
dreitausend sêhezar
dreizehn sêzdeh, dehusê, dewsê, dewsisê,
sêyanzdeh
dreizehnte sêzdehem, sêzdehemî, dewsêyan, dehûsisêyan
dreizehntens sêzdehemîn, dewsêyan
drin
dringen
vitr gerekbûn, pehlebûn, lezbûn
dringend adj adv bi pele, bi lez, zûgiring, zorpêwîst
drinnen
tê de, lê
de, di îçih de, di hindirî de, le nawî de
dritte
die Dritte Welt; dritter; drittes;
Drittel
n sêyek m, sêk m
Droge
f gêjkire m, gêje m, drog m,
tiştê bêhojkitrinê, muxedêr
m
drohen
vtr gefandin, gefpêdan, herreşandin, gurreşandin,
tehdîdkirin
drohend
Drohung
f gefdan f, herreşe
m, gurreşe m, tehdîd f
drüben ser wir, ser de, li ser wir de, li
wir, wir de, lewber, ewber
drüber s. darüber
Druck
m zor m, zorî m, giranî f,
givaşatin f, pestan f; (Buch) çap
m
drucken
vtr (Buch) çapkirin
drücken
vtr givaştin, zorlêdan, pestan, palnan
Drucker
m çapvan m, çapkar m
Druckerei f çapxane m,
çapkarî f
Drucksache f çapemenî m,
çapkirî m
Drüse
f gir m, qirke m
du pp
singular te, tu ; was machst Du
da ? Tu li wir çi dikê ?
Dübel
m xine m
Duett
n dudeng m, dubêj m,
dulêd f
Duft
m bîn f, bon f, xwaşbîn f,
bînxweş m
duften
vitr bîndan, bînvedan, bînxwaşdan
duftig
adj bînxwaş, bondar
dulden
vtr bêhnpêdan, hospêdan, ragirtin, hilgirtin,
sebirkirin, hêştin, hêlandin
Duldung
f bêhnpêdan f, hêştin f; (Aufenthaltstitel)
hêştina rûnîştinê
dumm
adj gêl, tenbel, tembel, ahmaq, bêaqil
Dummheit f gêlayî f, tembelî f,
tenbelî f
Düng
m peyîn
f
düngen
vtr peyînandin,
peyîn pêwerkirin
dunkel
adj tar, tarî, tarîk; reş
Dunkelheit f tarîkî f
dunkeln
vtr tarîkirin; vitr tarîbûn,
tarîkîn
dünn
adj ten, tenik, lawaz, zirav
Dünndarm m tenriv m, rivikiê
tenik, rêxolebarîke
Dunst
f helaw
m, hilm m
dunsten
vitr hilmdan, hilmîn, helawsdan, behilmbûn
dünsten
vtr hilmandin, helawandin, bûxarkirin, helawlêhestan; terrkirin
Duo n
durch bi, de, bi ho, bi nav, linêwan, bi
hoy; di; tê, tê re
durchaus
durchblicken vtr têrenirîn, têrebînîn, têredîtin, têgihêştin
Durchbruch m
durchdringen vitr têreçûn, têrederbazbûn, serpiyakirin
Durcheinander n tevhevî f
durcheinander tevlihev, tevhev, linavhev
durchfahren vitr têrehajotin, navdehajotin, binawdetêperîn
Durchfall m (Bauch) zikçûn f,
sikçûn f; (Niederlage) şikîn f,
daşikîn f, têdeman
f, têdeketin f
durchfallen vitr daşikîn,
têdekeftin
durchführen vtr
Durchführung f
Durchgang m rewgeh m, nawgeh m,
gedûk m
Durchgeführt adj
durchgehen vitr têreçûn, têdeçûn,
navdeçûn, derbazbûn
durchgesetzt adj
durchhalten vitr xwegirtin,
bixwekanîn, xweragirtin
Durchmesser m tîre m
durchs = durch das
durchschauen vtr têrenirîn, têrebînîn, tênwarîn, lêwenwarîn, têgihêştin
durchschneiden vtr navbirrîn, têbirrîn
Durchschnitt m birge
m,
birrkê navînê, têkirayî m,
qasê orte
Durchschnittlich adj
Durchsetzen vtr ; vref
Durchsetzung f
durchstreichen vtr navrêzandin, navre
şixitkirin, xetbiserdehênan, rakirin
durchsuchen
durchweg
dürfen
vtr kanîn, tiwanîn;
vitr kanîn, moletpehebûn
dürftig
adj neçar, hejar, bêçar, kemdar
Dürftigkeit f neçarî f, hejarî f,
nedarî f
Dürre
f wişkayî f, hişkayî f,
berrî f, bedî f
Durst
f tîbûn f, tîyetî
f , tînuyêtî f, tihn f, teşnîtî m,
tînî m
dursten
vitr tîbûn, tihnbûn
durstig
adj tî, tîno
durstigen vtr tîkirin
Dusche
f avdûş m, avdiş m,
duşe m,
dewşe m
duschen
vitr duşandin, duşkirin, dewşandin, duşîn,
xwe şuştin
Dutzend
n dudeh m, dwanzdeh m,
dudest m,
derzan m,
destik m
Dynamik
f dynamik f, daynekar f, cole
m
Dynamisch adj bizêw, colek,
coleyî
Dynamit
n barût m, barwît m,
dyanmit m,
daynepeq m, lexem
m
D-Zug
m leztrên m,
lezçîman m, şemeneferî
xêra
|